17 stycznia 1920 roku weszła w życia 18. poprawka do Konstytucji Stanów Zjednoczonych, która wprowadzała zakaz produkcji i sprzedaży alkoholu na terenie całego kraju. Co ważne dopuszczano do sprzedaży alkoholu w celach medycznych i przemysłowych (co doprowadzi do wielu nadużyć i absurdów), a napoje wyskokowe nadal można było legalnie spożywać.
Wielu Amerykanów przygotowało spore zapasy, opróżniając sklepowe półki, a najbogatsi wypełnili nimi całe piwniczki (w tym sam prezydent).
Nowe prawo było efektem wielu dekad walki i agitacji politycznej środowisk antyalkoholowych. Argumentowano, że alkohol jest źródłem zła i zepsucia, niszczy więzi rodzinne i prowadzi do rozkładu społeczeństwa oraz wzrostu przestępczości, przemocy i innych patologii związanych z alkoholizmem. Aktywiści antyalkoholowi nazywani byli „suchymi”, w przeciwieństwie do „mokrych”, którzy sprzeciwiali się prohibicji. Z dekady na dekadę „susi” byli coraz bardziej wpływowi, aż w końcu uzyskali wymaganą większość do zmiany konstytucji, mimo prezydenckiego weta.
Przemiany przyśpieszyło przyłączenie się Stanów Zjednoczonych do Ententy i wypowiedzenie wojny Niemcom. „Susi” argumentowali , że zaprzestanie marnowania zbóż na alkohol poprawi zaopatrzenie amerykańskich żołnierzy i ich sojuszników oraz, że walka z przemysłem browarniczym, zdominowanym przez Niemców, będzie formą wsparcia wysiłku wojennego i aktem patriotyzmu. Ostatecznie jednak nowe prawo uchwalono dopiero po zakończeniu wojny. Przeciwni byli głównie katolicy i Żydzi, a także niemieccy luteranie.
Zaraz po wprowadzeniu prohibicji zaczęto organizować podziemie alkoholowe. Dominującą rolę odgrywał półświatek przestępczy, w szczególności Włosi, Irlandczycy i Żydzi, ale także (choć w mniejszym stopniu) Polacy. To właśnie wtedy, w szalonych latach dwudziestych działali znani gangsterzy jak Al Capone, czy Meyer Lansky, którzy oprócz nielegalnej produkcji, sprzedaży i przemytu, zajmowali się również stręczycielstwem, hazardem, morderstwami, rabunkami i porwaniami.
Ich występki rozpalały masową wyobraźnię, tworząc obraz kraju zdominowanego przez brutalnych gangsterów, którzy nie cofną się przed niczym aby osiągnąć swoje cele. Przez lata działali oni niemal bezkarnie, dzięki masowej korupcji słabo opłaconych, zdemoralizowanych i stosunkowo nielicznych funkcjonariuszy państwowych. Dopiero powstanie FBI, z energicznym i równie bezwzględnym J. Edgarem Hooverem na czele, położyło kres anarchii.
W całych Stanach Zjednoczonych powstały setki tysięcy nielegalnych lokali, zazwyczaj powiązanych z tą lub inną rodziną mafijną (w samym Nowym Jorku od 30 do 100 tys.). W lokalach tych upowszechniła się pochodząca z Nowego Orleanu afroamerykańska muzyka jazzowa, która najlepiej oddawała chaotyczny i nieprzewidywalny klimat epoki.
Uważa się, że bezprecedensowy wzrost przestępczości zorganizowanej i korupcji, utrata około 1/3 dochodów państwa, jak również śmierć około 10 tys. ludzi w wyniku zatrucia alkoholem metylowym, dodawanym przez władze do alkoholu przemysłowego, doprowadziły do zakończenia prohibicji w 1933 roku.
Mimo, że „szlachetny eksperyment”, jak czasem nazywano prohibicję, nie powiódł się, to jednak po latach odnotowano pewne sukcesy. Badania przeprowadzone w latach 90-tych dowiodły, że spożycie alkoholu zmalało o około 50%, podobnie jak ilość zatrzymań z powodu nietrzeźwości, a odsetek osób trafiających do szpitali psychiatrycznych z powodu psychozy alkoholowej spadł o 60%.
Kazimierz Grabowski
